Jabi hakujibu swali la malipo hadi asubuhi.
*Elfu nane hadi kumi. Lakini si kazi yako.*
Tunu aliisoma akiwa njiani kwenda shule. Elfu kumi haikuwa kodi. Haikuwa hata nusu ya ongezeko. Lakini ilikuwa unga, mafuta na nauli. Pesa ndogo zilikuwa na tabia ya kuonekana kubwa unapojua kila sarafu ya nyumbani inakwenda wapi.
Aliweka simu mfukoni kabla Mariam hajamuona.
Shuleni, siku ilianza vibaya bila tukio kubwa. Omari alimrudishia karatasi ya attendance na kumwambia rekodi ya uhamisho bado haijafungwa. Mwalimu wa hesabu alimpa zoezi la wiki ambazo hakuwapo. Asha alimuuliza kama angekaa baada ya kipindi kwa study group.
“Siwezi,” Tunu alisema.
“Unaenda wapi?”
Tunu alimwangalia.
Asha akainua mikono. “Sawa. Sihitaji kujua.”
Hilo lilipaswa kumfanya Tunu ajisikie vizuri. Badala yake, lilimfanya ahisi peke yake na uamuzi ambao bado hakukubali kwamba alikuwa ameufanya.
Kipindi cha mwisho kilikuwa sayansi. Dakika kumi kabla kengele ya mapumziko mafupi, Tunu aliomba kwenda chooni. Aliweka daftari moja kwenye begi, kisha lingine. Alisimama.
Ishara ya kwanza kwenye mpango: kufunga vitu bila sababu.
Aliijua.
Aliendelea.
Badala ya kurudi darasani, alitembea nyuma ya maabara, akapita lango dogo ambalo wanafunzi walitumia kwenda dukani wakati wa chakula. Mlinzi alikuwa akizungumza na dereva wa bodaboda. Hakumuona.
Tunu alifika barabara kuu na moyo ukipiga kwa nguvu. Aliposikia kengele nyuma yake, hatua zake zilisita kwa sekunde moja. Angeweza kugeuka. Hakufanya hivyo.
Hakuwa ameondoka nyumbani. Hakuwa ametoweka. Alikuwa anaenda soko kuuliza kuhusu kazi.
Hivyo ndivyo alivyojieleza.
Jua la mchana lilikuwa kali. Alitembea badala ya kutumia nauli. Alipofika kwenye soko la samaki, sare yake ilikuwa imeshika jasho mgongoni.
Jabi alikuwa akifunga kamba kwenye kreti.
Alipomuona, hakutabasamu.
“Kwa nini uko hapa?”
“Nimekuja kuuliza.”
“Shule imefungwa?”
“Karibu.”
“Karibu si kufungwa.”
Tunu akakasirika. “Wewe si mwalimu wangu.”
“Vizuri, kwa sababu ningekuwa mwalimu mbaya.”
Jabi akaendelea kufunga kamba. Tunu alisimama pembeni hadi alipomaliza.
“Mtu wa kazi yuko wapi?” aliuliza.
“Hatakuja hadi jioni.”
“Naweza kurudi.”
Jabi akamtazama sare yake, kisha begi lenye vitabu. “Utakaa hapa hadi alfajiri halafu uende shule?”
“Labda Jumamosi.”
“Leo ni Jumatano.”
“Nataka kujua tu.”
Jabi akaketi kwenye kreti tupu. “Tunu, una tatizo gani?”
“Hakuna.”
“Basi rudi shule.”
“Huwezi kuniambia hivyo baada ya wewe mwenyewe kusema shule na nyumba hazibadiliki.”
“Nilisema usiamini ahadi bila kuona. Sikusema urudi kuwa mimi.”
Maneno hayo yalimgonga vibaya.
“Si wewe.”
“Najua.” Jabi akasugua mikono yake kwenye suruali. “Ndiyo maana nakuuliza: unakuja hapa kwa sababu unataka kazi, au unakimbia kitu?”
Tunu akakaa kwenye kreti nyingine.
Kwa muda, hakusema. Watu walipita na vikapu, samaki walipangwa kwenye barafu, dereva mmoja akabishana kuhusu uzito wa mzigo. Soko halikujali mgogoro wake.
“Mama Pendo ameongeza kodi,” alisema.
“Kwa sababu gani?”
“Kwa sababu nimerudi.”
Jabi akacheka kwa mshangao. “Kodi ya kurudi?”
“Anasema watu wanaogopa watu wa stendi.”
“Basi mwambie mimi nilipe kodi yangu kwa kuonekana.”
Tunu hakutabasamu.
Jabi akawa makini. “Unadhani ukifanya kazi usiku utamaliza hilo?”
“Nitasaidia.”
“Na ukilala darasani kesho?”
“Ni maisha yangu.”
“Ndiyo. Hiyo ndiyo sababu usiyape kwa elfu nane bila kufikiria.”
Tunu akamtazama. “Wewe unafanya hivyo.”
“Mimi sina darasa la kurudi.”
“Unaweza kuwa nalo.”
“Labda. Lakini leo hatuzungumzi mimi.”
Jabi alichukua chupa ya maji na kumpa. “Uliondoka shule saa ngapi?”
Tunu hakujibu.
“Wanakutafuta?”
“Nitaenda nyumbani.”
“Hilo si jibu.”
Tunu akanywa maji. Saa kwenye simu ilionyesha dakika arobaini na saba tangu aondoke.
Alifikiria kumpigia Rehema. Akafikiria Mariam. Kisha akawaza sauti ya Mariam jana: *Tutalitatua kwa njia ya watu wazima.* Hilo lilimkasirisha tena. Kama pesa ilikuwa ya watu wazima, kwa nini yeye ndiye sababu iliyotajwa?
Jabi akasema, “Kama unataka kweli kazi ya Jumamosi, uliza ukiwa hujakimbia kipindi. Ukija wakati una hasira, kila kitu kinaonekana kama mlango.”
Tunu alikumbuka mpango: uwanja, Mama Saada, ujumbe.
Hakufanya hata kimoja.
“Nimeharibu,” alisema.
“Bado una miguu ya kurudi.”
Aliinuka.
Jabi hakumfuata. “Tunu.”
Akageuka.
“Usiniweke mimi kwenye nafasi ya kukuficha. Sitaki.”
Tunu akatikisa kichwa.
Alitembea kurudi. Lakini alipofika karibu na shule, kengele ya mwisho ilikuwa imepita. Wanafunzi walikuwa wakitoka. Asha alimwona kutoka upande mwingine wa barabara.
“Ulikuwa wapi?”
Tunu hakutaka uongo mwingine.
“Sokoni.”
Asha akafungua mdomo, kisha akaufunga. “Rehema amekuwa anakutafuta.”
Tunu alihisi tumbo likishuka.
“Alimpigia Mariam?”
“Sijui.”
Simu yake ilikuwa na missed calls nne: Rehema mbili, Mariam moja, Nuru moja.
Aliandika kwa Mariam: *Niko salama. Narudi sasa.*
Jibu lilikuja mara moja: *Tuko getini.*
Tunu alitembea haraka kuelekea Mbuyuni. Kila hatua ilifanya aone zaidi ukubwa wa saa ambazo yeye alikuwa ameona kama zake peke yake.
Alipofika kwenye compound, watu watatu walikuwa wamesimama karibu na lango.
Mariam alikuwa bado amevaa apron ya kibanda, lakini jiko lilikuwa limeachwa kwa jirani. Rehema alikuwa na faili lake mkononi. Nuru alikuwa amefika kwa bodaboda na bado ameshika helmet.
Mama Pendo aliangalia kutoka dirishani.
Mariam hakukimbia kumkumbatia. Hakumpiga. Hakupiga kelele.
Hilo lilikuwa baya zaidi.
“Ulikuwa wapi?” aliuliza.
Tunu akasimama mbele yao, begi la shule begani.
“Sokoni.”
“Kwa nani?”
“Jabi.”
Mariam akafumba macho.
Rehema alisema, “Ulitoka shule kabla ya kipindi kuisha.”
“Ndiyo.”
Nuru akamuuliza, “Ulitumia mpango?”
Tunu akatikisa kichwa.
“Kwa nini?”
Tunu alitazama mlango wa nyumba, kisha daftari la kodi lililoonekana kupitia dirisha la Mama Pendo.
“Nilitaka kutafuta kazi,” alisema.
Mariam akafungua macho. “Kazi?”
“Kwa sababu ya kodi.”
Mariam alikaa kwenye kiti cha plastiki kilichokuwa karibu na kibanda kana kwamba miguu yake imechoka ghafla.
Tunu akajua mazungumzo ya kweli hayakuwa kuhusu saa mbili alizokosekana.
Yalikuwa kuhusu kila mtu aliyekuwa ameficha sababu yake.
---