Wiki kadhaa baadaye, redio ya Tunu ilikuwa bado inashika kituo kimoja vizuri kuliko vingine.
Aliiweka juu ya crate yake Jumamosi asubuhi huku akifungua earphone za mteja wa tatu wa siku. Mariam alikuwa ameweka kikomo cha repairs nne kwa Jumamosi ili Tunu asigeuze kila mapumziko kuwa kazi. Tunu mwenyewe alikuwa ameongeza sheria nyingine: hakuna kifaa kinachobaki usiku bila jina na namba ya mwenyewe.
“Biashara kubwa,” Kassim alisema akipita.
“Usiguse screwdriver yangu.”
“Ni yangu.”
“Ulinipa.”
“Nilikuazima.”
Tunu akaiweka mfukoni. “Sasa ni yangu.”
Kassim akacheka na kwenda gereji.
Nyumba haikuwa imekuwa tajiri. Mariam bado alihesabu sarafu kila jioni. Bei ya unga ilikuwa imepanda. Kassim bado alitoa sehemu ya mshahara wake kwa chakula. Tunu alikuwa ameweka pesa kidogo kwenye kopo lake, lakini haikutosha hata sare mpya.
Tofauti ilikuwa kwamba pesa hazikuwa tena sababu ya maamuzi ya siri.
Kila Jumapili jioni walikuwa na dakika ishirini za kuangalia wiki. Mariam aliita “meeting,” Kassim aliita “mahakama,” Tunu aliita “dakika ishirini ambazo Kassim analalamika.”
Jumapili hiyo, Nuru alikuja kwa follow-up ya mwisho ya mwezi.
Aliweka karatasi ya mpango wa usalama mezani. “Tuone kama bado una maana.”
Mariam akasoma kipengele cha kwanza: Tunu akihisi anahitaji kutoka baada ya ugomvi, atatuma ujumbe na kwenda eneo lililokubaliwa.
“Hiki kinabaki,” Tunu alisema.
“Simu haitachukuliwa kama adhabu,” Kassim akasoma. “Hiki kinabaki milele.”
Mariam akamkodolea macho. “Simu si yako.”
“Ndiyo maana nakipenda.”
Walifika kwenye sharti lililosema Tunu lazima arudi moja kwa moja nyumbani baada ya shule isipokuwa amepata ruhusa mapema.
Tunu akasema, “Hiki nataka kibadilike.”
Mariam akakaza uso kidogo. “Kuwa nini?”
“Jumatatu na Alhamisi nina study group. Na wakati mwingine nataka kupitia kwa Asha. Naweza kutuma ujumbe badala ya kuomba kama mtoto wa miaka sita.”
“Wewe una miaka kumi na nne.”
“Ndiyo.”
Nuru akauliza, “Mariam, ni nini unahitaji kujua ili ujisikie salama?”
“Mahali alipo na muda wa kurudi.”
“Tunu?”
“Naweza kutuma: niko kwa Asha, narudi saa kumi na moja. Kama mpango unabadilika, natuma tena.”
Mariam akafikiria. “Na simu ikiwa imekufa?”
“Natumia ya Asha au shule.”
“Na usiku?”
“Sheria ya jioni ibaki.”
Mariam akatikisa kichwa. “Sawa.”
Nuru akafuta mstari wa zamani na kuandika mpya.
Tunu aliangalia wino ukikauka. Kizuizi kilikuwa kimeondolewa si kwa sababu Mariam aliamka siku moja akaamua kuamini. Kiliondolewa kwa sababu kwa wiki kadhaa Tunu alikuwa ametuma ujumbe, kurudi alikosema, na kusema mapema mipango ilipobadilika.
Trust ilikuwa imepata ushahidi.
Baada ya Nuru kuondoka, Mariam alimpa Tunu kikombe cha chai.
“Usifikiri sasa unaweza kutangatanga.”
“Dakika tano tu umeweza kuishi bila kuongeza sheria.”
“Ni kazi yangu.”
Tunu akatabasamu.
Shuleni, maisha yalikuwa yamepoteza baadhi ya makali yake. Siyo yote. Wanafunzi wawili bado walikuwa wakinong'ona mara kwa mara. Mwalimu mmoja mpya aliwahi kumuuliza Rehema kwa sauti kubwa kwa nini Tunu alikuwa na support plan. Rehema alimtoa pembeni na kurekebisha jambo hilo.
Lakini Tunu hakuhisi kila kosa la mtu mwingine likifungua tena sakafu chini yake.
Siku ya Jumatano Rehema alimwita ofisini.
“Nina kazi kwako kama unataka,” alisema.
Tunu akakaa. “Kazi gani?”
“Si speech.”
“Vizuri.”
Rehema akatoa ukurasa wa assembly waliokuwa wameanza wiki zilizopita. “Nataka tuufanye checklist ya kweli kwa mwanafunzi yeyote anayerejea baada ya kutokuwepo muda mrefu. Siyo wewe pekee. Mtu anaweza kuwa mgonjwa, kuhamia, kuwa na tatizo la familia, chochote.”
Tunu akaichukua.
Kichwa kipya kilikuwa: **CHECKLIST YA KURUDI SHULENI.**
Chini yake kulikuwa na nafasi tano.
“Tunataka nini?” Rehema akauliza.
Tunu akasema, “Faragha.”
Rehema akaandika.
“Rekodi.”
“Ndiyo.”
“Masomo aliyokosa. Siyo kumpa tu worksheets mia moja na kusema amalize.”
Rehema akacheka. “Learning continuity.”
“Mtu mmoja wa kuwasiliana naye.”
“Named support contact.”
Tunu akafikiria. “Na mwanafunzi aulizwe anataka nini walimu wajue.”
“Consent boundaries.”
“Na kama kuna safety issue ya kweli, watu wazima bado wafanye wanachopaswa kufanya.”
Rehema akamtazama. “Hilo ni muhimu.”
Tunu alijua kwa nini. Agency haikumaanisha watu wazima waache mtoto peke yake na hatari. Ilimaanisha kutofanya kila msaada kuwa kunyang'anywa sauti.
Walimaliza ukurasa mmoja. Hakukuwa na picha ya Tunu. Hakukuwa na “success story.”
Omari alipokuja, alisoma na kusema, “Hii tunaweza kutumia hata kwa transfers.”
“Ndiyo,” Tunu alisema. “Hiyo ndiyo point.”
Asha alimsubiri nje.
“Umechelewa lunch.”
“Nilikuwa nafanya kazi ya serikali.”
“Utalipwa?”
“Hapana.”
“Basi si kazi.”
Walikwenda pamoja.
Jioni Tunu alipitia kibanda cha Mama Saada. Sasa hakwenda kwa sababu alikuwa anakimbia ugomvi. Alikwenda kununua chai na kumpa earphone aliyokuwa ametengeneza.
Mama Saada akaijaribu. “Sauti zote mbili?”
“Zote.”
“Bei?”
Tunu akamtajia.
Mama Saada akalipa bila punguzo.
“Mpango wako bado upo?” aliuliza.
“Upo.”
“Vizuri. Usije tu wakati una shida. Chai pia ipo wakati huna shida.”
Tunu akatabasamu.
Alipofika Mbuyuni, Mama Pendo alikuwa akifagia uwanja. Bwana Kito bado aliishi pale. Hakukuwa na urafiki mkubwa kati yake na Tunu, lakini sasa alimsalimia. Wakati mwingine usalama ulikuwa hivyo tu: sheria za kawaida, ushahidi, na watu kujifunza kutokutengeneza hukumu kutoka kwa hofu zao.
Mariam alikuwa amefunga kibanda. Kassim alikuwa amechelewa gereji. Tunu aliingia kwenye kona yake.
Picha yake na Kassim wakiwa wadogo sasa ilikuwa ukutani. Daftari lenye cover mpya lilikuwa mezani. Attendance card mpya ilikuwa ndani yake.
Aliwasha redio.
Kituo cha muziki kilipatikana, kikapotea, kisha kikapatikana tena.
Simu yake ilikuwa kimya. Hakukuwa na ujumbe kutoka kwa Jabi tangu siku alipoondoka. Tunu hakujua kama kazi ilipatikana, kama ghala lilikuwa kweli, au kama kadi ya Hatua Mpya bado ilikuwa mfukoni mwake.
Kutokujua kulimuuma kidogo.
Lakini hakumfanya atake kukimbia kumtafuta.
Mariam akaita kutoka jikoni, “Tunu, chai!”
“Nakuja.”
Tunu akazima redio, kisha akabadilisha mawazo na kuiwasha tena kwa sauti ndogo. Akaiacha ikicheza juu ya meza.
Alisimama mlangoni kwa sekunde moja.
Alikuwa amerudi kwenye nyumba ile ile, lakini si kwenye nafasi ile ile. Shule haikuwa imefuta miezi iliyopotea. Mariam hakuwa ameacha kuogopa. Pesa hazikuwa zimeongezeka kimiujiza. Jabi hakuwa amegeuka kuwa somo rahisi kuhusu zamani mbaya.
Kurudi hakukuwa kufika.
Kulikuwa kuamka kesho, kutuma ujumbe, kwenda shule, kukosea, kurekebisha, kusema hapana, kusema ndiyo, na kurudi tena kwa hiari.
“Tunu!” Mariam akaita tena.
“Nasikia!”
Akatoka kwenye kona yake kuelekea jikoni.
Nyuma yake, redio iliendelea kucheza sauti aliyokuwa amechagua mwenyewe.